Strona główna · Artykuły
PROCES DECYZYJNY KLIENTA • ARTYKUŁ

Klient mówi: „Muszę to skonsultować”. Z kim naprawdę podejmujesz decyzję?

„Muszę porozmawiać z szefem” nie musi oznaczać końca rozmowy. Jak poznać proces decyzyjny klienta i zachować wpływ bez omijania rozmówcy?

Sprzedaż i negocjacje4 MIN CZYTANIA

Rozmowa idzie dobrze.

Klient opowiada o sytuacji, odpowiada na pytania, dopytuje o rozwiązanie. Pojawia się nawet kilka zdań, które handlowiec może odebrać jako wyraźny sygnał zainteresowania.

– Wygląda to sensownie. Muszę jeszcze porozmawiać z szefem.

Handlowiec odpowiada:

– Jasne. To kiedy mogę się odezwać?

– Myślę, że pod koniec przyszłego tygodnia.

– Dobrze. To zadzwonię w piątek.

Rozmowa kończy się w dobrej atmosferze.

Problem polega na tym, że handlowiec właśnie oddał znaczną część procesu sprzedaży komuś, z kim nigdy nie rozmawiał.

Nie wie, kim jest „szef”. Nie wie, jak będzie oceniał propozycję. Nie wie, jakie pytania zada. Nie wie, czy osoba, z którą rozmawiał, rzeczywiście poprze rozwiązanie. Nie wie nawet, jak tę ofertę przedstawi dalej.

Wie tylko, że decyzja nie zapadnie przy tym stole.

„Muszę porozmawiać z szefem” to nie koniec rozmowy

W sprzedaży B2B rzadko jedna osoba samodzielnie podejmuje wszystkie decyzje. Ktoś korzysta z rozwiązania. Ktoś odpowiada za budżet. Ktoś ocenia ryzyko. Ktoś podpisuje umowę. Jeszcze ktoś może powiedzieć: „Nie teraz”.

Dlatego informacja, że klient musi coś skonsultować, sama w sobie nie jest problemem. Problem zaczyna się wtedy, kiedy handlowiec przyjmuje ją wyłącznie jako komunikat: „Teraz muszę poczekać”.

Tymczasem to może być jeden z najważniejszych momentów całej rozmowy. Właśnie pojawiła się informacja, że istnieje dalszy proces decyzyjny. Warto go poznać.

Nie pytaj tylko: „Kto decyduje?”

Pytanie „Kto właściwie jest decydentem?” może szybko postawić rozmówcę w niewygodnej pozycji. Klient może usłyszeć: „Skoro nie masz ostatniego słowa, chcę rozmawiać z kimś ważniejszym”.

Znacznie więcej można dowiedzieć się, pytając o proces, a nie o hierarchię.

– Jak zwykle podejmujecie takie decyzje?

– Kto jeszcze będzie chciał spojrzeć na tę propozycję?

– Co będzie dla tej osoby szczególnie ważne?

– Jakich pytań może się Pan spodziewać?

– Co musi się wydarzyć, żebyście mogli powiedzieć „tak”?

Takie pytania nie odbierają rozmówcy znaczenia. Pomagają zrozumieć, co naprawdę wydarzy się po spotkaniu.

Twój rozmówca za chwilę stanie się Twoim sprzedawcą

Jeżeli nie uczestniczysz w dalszej rozmowie, ktoś będzie musiał przedstawić Twoją propozycję za Ciebie. Prawdopodobnie zrobi to w kilku zdaniach. Nie odtworzy całej rozmowy, wszystkich argumentów ani kontekstu.

Dlatego przed zakończeniem spotkania warto sprawdzić: co klient właściwie zabierze ze sobą dalej?

Można zapytać: „Kiedy będzie Pan rozmawiał z zarządem, co Pana zdaniem będzie najważniejszym argumentem za tym rozwiązaniem?”

Jeżeli klient wskazuje coś zupełnie innego niż to, co handlowiec uważał za główną wartość, mamy jeszcze czas, żeby to doprecyzować.

Decydent to nie zawsze jedna osoba

Po stronie klienta może działać cały układ. Dyrektor sprzedaży chce rozwiązania, finanse pytają o zwrot z inwestycji, zakupy o warunki, IT o możliwość wdrożenia, zarząd o ryzyko.

Zamiast tworzyć prostą mapę „rozmówca → decydent”, warto zobaczyć szerszy proces: kto wpływa → czego potrzebuje → jakie ma kryteria → kiedy wchodzi do procesu.

Nie zawsze musisz dostać dostęp do decydenta

Dostęp do decydenta jest wartościowy, ale nie powinien być jedynym celem. Jeżeli spotkanie nie jest możliwe, nadal można pomóc rozmówcy dobrze przygotować dalszy etap.

– Co będzie potrzebne, żeby przedstawić to wewnętrznie?

– Czy warto, żebym przygotował krótkie podsumowanie pod kątem tych dwóch kryteriów?

– Jakiego pytania ze strony zarządu najbardziej się Pan spodziewa?

Handlowiec przestaje wtedy tylko czekać na decyzję. Zaczyna wspierać jej podjęcie.

Najbardziej niebezpieczne słowo: „odezwę się”

– Muszę porozmawiać z szefem.

– Jasne. To proszę się odezwać.

Brzmi uprzejmie. Sprzedażowo oznacza jednak bardzo niewiele. Nie ma terminu, kolejnego kroku ani jasności, kto do kogo wraca.

Znacznie lepiej domknąć proces:
– Kiedy planuje Pan tę rozmowę?
– We wtorek.
– Dobrze. To może umówmy się od razu na środę na 10.00. Jeżeli pojawią się pytania, przejdziemy przez nie razem.

Czasem „muszę skonsultować” znaczy coś jeszcze

Nie każde „muszę porozmawiać z szefem” oznacza prawdziwy etap decyzyjny. Czasem jest eleganckim sposobem zakończenia spotkania.

Dlatego warto sprawdzić poziom zaangażowania rozmówcy: „Jasne. Zakładając, że pozostałe osoby zaakceptują rozwiązanie, Pan sam widzi sens, żeby iść w tym kierunku?”

Odpowiedź może bardzo dużo wyjaśnić.

Do zapamiętania

Kiedy klient mówi „Muszę to jeszcze skonsultować”, nie przechodź automatycznie do: „To kiedy mam zadzwonić?”. Najpierw poznaj proces.

Nie chodzi o to, żeby za wszelką cenę ominąć swojego rozmówcę i dostać się do jego szefa. Chodzi o to, żeby nie kończyć sprzedaży w momencie, w którym dopiero zaczyna się prawdziwy proces decyzyjny.

Do zapamiętania

Gdy pojawia się kolejna osoba w procesie, nie przechodź od razu do czekania albo próby ominięcia rozmówcy. Najpierw poznaj proces.

DECYDENT

Kto jeszcze uczestniczy w decyzji?

KRYTERIA

Co będzie dla tych osób najważniejsze?

PROCES

Jak i kiedy decyzja zostanie podjęta?

DOSTĘP

Czy warto włączyć kolejne osoby do rozmowy?

KOLEJNY KROK

Co konkretnie wydarzy się po spotkaniu?

Nie kończ sprzedaży w momencie, w którym zaczyna się prawdziwy proces decyzyjny.

← Wróć do artykułów