Siła zespołu. Trzy łodzie, jeden cel — łodzie na brzegu

Było już ciemno. „James Caird” holował „Stancomb Wills”, najmniej zwrotną z trzech łodzi. Fala przeszła przez pokład i ludzie zabrali się do wybierania wody. Kiedy Ernest Shackleton znów spojrzał przez burtę, nie widział już „Dudleya Dockera”. Poprosił Leonarda Husseya, żeby spróbował dać znak światłem. Sam wypatrywał łodzi kapitana Franka Worsleya, trzymając linę, która wciąż łączyła „Cairda” z „Willsem”. Gdy lina na chwilę zwiotczała, zawołał do ludzi na drugiej łodzi. Odpowiedział mu drugi oficer Tom Crean. Zastąpił przy sterze cierpiącego z bólu Huberta Hudsona.

Przed wodowaniem dowódca rozdzielił ludzi tak, żeby każda załoga miała kompetencje potrzebne do samodzielnego działania. Zakładał, że na wzburzonym morzu mogą się rozdzielić. Teraz ten scenariusz rozgrywał się przed jego oczami. Mógł sygnalizować swoją pozycję i trzymać linę. Poza zasięgiem wzroku musiał polegać na ludziach, których wcześniej wybrał. Kapitan doprowadził „Dockera” do Wyspy Słoniowej. Wszystkie trzy łodzie dotarły do lądu.

Zatrzymuję się przy tej scenie z dwóch powodów. Drugi oficer mógł przejąć ster, kiedy jego towarzysz nie był w stanie dalej go trzymać. Kapitan mógł działać samodzielnie, kiedy łodzie straciły kontakt. Przygotowanie ludzi do takiej sytuacji zaczęło się wcześniej. Każda załoga musiała umieć samodzielnie prowadzić łódź i wiedzieć, dokąd zmierza, również po utracie kontaktu z pozostałymi.

Przeniesienie do biznesu. Przykład

Firma rozpoczyna obsługę nowego klienta. Handlowiec uzgodnił promocyjną stawkę na pierwszy miesiąc i zapisał ją w notatce. Operacje uruchomiły usługę według formularza. Finanse ustawiły rozliczenia na podstawie standardowej umowy. Dopiero klient, przeglądając fakturę, zauważył inną kwotę niż ta, o której rozmawiał ze sprzedawcą.

Każdy zrobił swoje, a klient dostał błędną fakturę

Kiedy szef pyta o sprawę, każda osoba potrafi pokazać wykonaną pracę. Warto wspólnie prześledzić obsługę tego klienta.

„Przyjrzyjmy się, jak ustalenie ze spotkania trafiło na fakturę. Chcę zrozumieć, kto otrzymał informację o promocji i z jakich danych korzystał”.

Handlowiec pokazuje notatkę. Osoba z operacji otwiera formularz, w którym nie ma pola na warunki promocyjne. Księgowa wyjaśnia, że do notatki nie miała dostępu. Wspólnie mogą teraz ustalić, co musi oznaczać gotowość do obsługi klienta. Czy każda osoba potrafi wskazać obowiązującą stawkę, termin promocji i dokument, który je potwierdza?

Szef powinien uzgodnić z zespołem, co musi być potwierdzone przed uruchomieniem obsługi. Pracownicy będą wtedy mogli sprawdzić, czy przekazali następnej osobie komplet potrzebnych danych.

Odpowiedzialność wymaga wcześniejszego przygotowania

Łatwo po takim zdarzeniu powiedzieć „Od teraz handlowiec odpowiada za kompletność danych”. Warto jeszcze sprawdzić, co potrafi osoba, która ma tę odpowiedzialność przejąć.

Szef może poprosić handlowca, żeby przygotował dane następnego klienta i omówił je z operacjami oraz finansami. „Pokażcie, proszę, sobie nawzajem, czego potrzebujecie do wykonania swojej części. Przy których zapisach musicie jeszcze dopytywać?” Finanse mogą zauważyć, że określenie „pierwszy miesiąc” nie rozstrzyga, czy promocja kończy się po trzydziestu dniach, czy ostatniego dnia miesiąca kalendarzowego.

To dobry materiał do uczenia się samodzielności. Przy pierwszym wdrożeniu pracownik przygotowuje propozycję, a następnie sprawdza ją wspólnie z osobami, które będą korzystały z tych danych. Przy kolejnym może samodzielnie potwierdzić kompletność standardowych warunków. Nietypowy zapis konsultuje z osobą, która ma uprawnienia do zatwierdzenia odstępstwa. Szef dobiera zakres samodzielności do tego, co pracownik już umie rozpoznać i rozstrzygnąć.

Zastępstwo również warto przygotować na przykładzie sprawy konkretnego klienta. Zastępca powinien móc odtworzyć ustalenia i wyjaśnić je finansom przed urlopem opiekuna. Taka próba pozwoli sprawdzić, czego jeszcze potrzebuje.

Zastępstwo sprawdza się, kiedy pojawia się rozbieżność

W piątek księgowa widzi dwie daty zakończenia promocji. Faktura powinna wyjść do końca dnia. Opiekun klienta jest na urlopie, a jego zastępca bierze udział w spotkaniu. To właśnie w takim momencie sprawdza się przygotowanie zespołu do współpracy.

Szef może wcześniej przejść z ludźmi przez ten przypadek.

„Załóżmy, że masz dwie daty i zbliża się termin faktury. Jak mogłabyś postąpić? Z kim warto porozmawiać? Jakiej odpowiedzi potrzebujesz, żeby ruszyć dalej?”

Wspólnie ustalają, że księgowa może wstrzymać wystawienie faktury przy rozbieżności danych. Zastępca opiekuna sprawdza dokument potwierdzający warunki. Jeśli dokumenty są sprzeczne, kieruje sprawę do osoby zatwierdzającej warunki handlowe. Opiekun albo jego zastępca informuje klienta o ewentualnej zmianie terminu. Każdy wie, co ma zrobić i komu następnie przekazać sprawę.

Potrzebna jest także odpowiedź na pytanie, co zrobić, kiedy wskazana osoba jest niedostępna. Szef powinien uzgodnić z zespołem czas na reakcję i kolejny kontakt. Dzięki temu pracownicy mają podstawę do działania również wtedy, gdy nie mogą od razu porozmawiać z przełożonym.

Taką rozmowę warto zakończyć próbą. Można poprosić zastępcę, żeby pokazał, gdzie znajdzie potwierdzenie warunków tego klienta. Może się okazać, że dostęp do dokumentu nadal ma tylko nieobecny opiekun.

Reakcja szefa może podtrzymać albo odebrać samodzielność

Kilka dni później księgowa rzeczywiście wstrzymuje fakturę. Szef słyszy o opóźnieniu i pyta „Dlaczego znowu robicie problem z jednej daty?”. Dla zespołu ta reakcja staje się ważną informacją o tym, jak w praktyce traktowane są wcześniejsze ustalenia.

Jeśli wstrzymanie mieściło się w uzgodnionych zasadach, szef powinien to potwierdzić. „Dobrze, że zatrzymałaś dokument przy rozbieżności. Powiedz, proszę, na czyją odpowiedź teraz czekamy i czego potrzebujesz, żeby zamknąć sprawę”. Potem może sprawdzić, czy kolejna osoba przejęła zadanie oraz czy termin odpowiedzi jest jasny.

Być może będzie potrzebne wsparcie przełożonego. Warto wówczas ustalić jego zakres. Może pomóc uzyskać brakujące uprawnienie albo zatwierdzić warunki, do których akceptacji pracownicy nie mają uprawnień. Prowadzenie sprawy nadal może pozostać po stronie zespołu. Pracownik wie wtedy, jaką przeszkodę usuwa szef i za co sam dalej odpowiada.

Po dwóch tygodniach warto wspólnie przejrzeć pierwszą fakturę wystawioną następnemu klientowi. Osoba z finansów może pokazać, na jakiej podstawie przyjęła stawkę i termin promocji. Zastępca może wyjaśnić, co zrobiłby przy rozbieżności. W ten sposób zespół sprawdzi, czy ktoś, kto nie uczestniczył w rozmowie handlowej, wie, gdzie znaleźć dane i z kim wyjaśnić wątpliwość.

Dobre praktyki we współpracy szefa z zespołem

Na morzu Ernest Shackleton nie mógł wydawać poleceń załodze łodzi, której nie widział. W firmie szef również bywa poza zasięgiem. Wcześniej ma jednak wiele okazji, żeby wraz z zespołem uzgodnić cel, przygotować ludzi i przećwiczyć przekazywanie odpowiedzialności. Z takich rozmów pracownicy zabierają wiedzę, z której mogą skorzystać podczas jego nieobecności.